Gids
Vier manieren om uw boot uit het water te halen
Wie de boot uit het water wil halen voor de winterstalling, heeft grofweg vier methoden ter beschikking, elk met een eigen kostenplaatje en geschiktheid. De keuze hangt af van het gewicht, de rompvorm en wat de jachthaven of scheepswerf in huis heeft. Een verkeerde methode kost niet alleen geld, maar kan ook schade aan de romp veroorzaken.
De eerste methode is de slipway of helling. U rijdt de boot op een trailer of dolly via een hellend vlak het water in en uit, vaak met een auto, lier of tractor. Deze methode is goedkoop en snel, maar werkt vooral voor lichtere boten met een ondiepe of platte romp die op een trailer past.
De tweede optie is een mobiele kraan. Een autokraan tilt de boot met hijsbanden uit het water en zet hem op de wal neer. Dit werkt voor zwaardere boten en boten met een diepe kiel, maar u bent afhankelijk van de beschikbaarheid en het uurtarief van het kraanbedrijf.
De derde methode is de travellift, een rijdende portaalkraan die op veel scheepswerven en grotere jachthavens staat. De travellift rijdt over een dok, tilt de boot met brede banden op en verplaatst hem naar de stallingsplek. Een travellift is een machine van de werf zelf en geen KIPAC-product.
De vierde methode is een hydraulisch botenhefsysteem, dat de boot gecontroleerd en gelijkmatig optilt. KIPAC produceert zo'n hydraulisch botenhefsysteem als onderdeel van zijn eigen assortiment, naast de bootbokken. Welke methode het beste past, leest u in de volgende secties.
Gids
Welke methode past bij welk type boot?
Niet elke methode past bij elke boot, en juist de rompvorm bepaalt vaak wat haalbaar is. Een zeilboot met een diepe kiel laat zich anders uit het water halen dan een platte motorboot of een lichte RIB. Door eerst uw botentype te bekijken, voorkomt u dat u voor een onmogelijke of dure oplossing kiest.
Een zeilboot met vaste kiel is doorgaans zwaar en heeft een diep zwaartepunt onder de waterlijn. Voor zo'n boot is een slipway zelden geschikt, omdat de kiel het hellende vlak niet goed afkomt en de trailer diep onder water moet. Een mobiele kraan, travellift of hydraulisch botenhefsysteem met correcte ondersteuning is hier de veiligere keuze.
Een platte motorboot of motorkruiser met ondiepe romp laat zich vaak goed via een slipway op een trailer halen, mits het gewicht binnen de grenzen van trailer en trekvoertuig blijft. Voor zwaardere motorboten wordt ook hier een kraan of travellift praktischer, zeker als de jachthaven geen geschikte helling heeft.
Een lichte RIB of kleine open boot is het eenvoudigst: die gaat meestal probleemloos op een trailer via de slipway, of wordt zelfs met de hand en een dolly uit het water gerold. Voor deze boten is een kraan zelden nodig.
Naast geschiktheid spelen kosten en beschikbaarheid mee. Een slipway is goedkoop maar vraagt eigen trailer en mankracht. Een mobiele kraan rekent per uur en moet ingepland worden. Een travellift is vaak inbegrepen in het stallingscontract van de werf. Vraag uw jachthaven of scheepswerf vooraf welke methoden zij aanbieden en tegen welk tarief.
Gids
Veilig hijsen: hijsbanden, gewicht en zwaartepunt
Het uit het water halen is het moment waarop de meeste schade ontstaat, juist omdat de romp dan onbeschermd aan banden of een trailer hangt. Bij elke methode draait veiligheid om drie zaken: het juiste gewicht inschatten, de hijsbanden correct plaatsen en het zwaartepunt respecteren.
Begin altijd met het werkelijke gewicht van de boot, inclusief motor, brandstof, water en uitrusting. Dat stallingsgewicht ligt vaak hoger dan het opgegeven leeggewicht in de brochure. Zowel de kraan, de travellift als het hydraulisch botenhefsysteem moeten een ruim draagvermogen hebben ten opzichte van dit gewicht.
Bij hijsen met banden is de plaatsing cruciaal. De hijsbanden horen onder de daarvoor bedoelde steunpunten van de romp, meestal aangegeven door de werf of in de bootdocumentatie. Verkeerd geplaatste banden kunnen de romp, het roer, de schroefas of doorvoeren beschadigen. Plaats de banden zo dat de boot horizontaal en in balans hangt rond het zwaartepunt.
Laat een boot nooit langer dan nodig in de banden of op de kraan hangen, en zorg dat niemand onder de hangende last staat. Werk rustig en gecontroleerd; haast is de grootste oorzaak van ongelukken bij het uit het water halen.
Een hydraulisch botenhefsysteem heeft als voordeel dat het gecontroleerd en gelijkmatig tilt, waardoor de last voorspelbaar verdeeld blijft. Toch geldt ook hier dat u het draagvermogen en de steunpunten vooraf controleert. Goede voorbereiding maakt het verschil tussen een vlotte haul-out en dure rompschade.
Gids
Na het uit het water halen: direct veilig op bootbokken
Zodra de boot van de kraan, travellift of trailer komt, moet hij meteen stabiel worden ondersteund. De periode tussen hijsen en plaatsen is kort maar kritiek, want een boot die niet goed wordt opgevangen, kan kantelen of verzakken. Zet de boot daarom direct op een set bootbokken die op het juiste gewicht zijn berekend.
Bootbokken vangen de romp op aan de zijkanten en verdelen de last over meerdere steunpunten. Het aantal bokken hangt af van de lengte en het gewicht van de boot; zwaardere en langere boten vragen meer bokken. Plaats de bokken onder stevige delen van de romp, niet onder dunne of holle panelen die de druk niet kunnen dragen.
Voor een zeilboot met kiel is een kielsteun onmisbaar. De kiel draagt het grootste deel van het gewicht, en een kielsteun of kielblok onder de kiel zorgt dat de bootbokken aan de zijkant alleen stabiliseren en niet het volledige gewicht hoeven te dragen. Zo staat de boot stabiel en veilig de hele winter door.
KIPAC levert bootbokken voor draagvermogens van 1 tot 40 ton, in staal, met kielsteunen voor zeilboten. Door de boot meteen na het uit het water halen op de juiste bootbokken te zetten, gaat u zonder onderbreking over van haul-out naar veilige droge stalling. Wie meer wil weten over de volledige aanpak, vindt dat in onze gids over boot winterstalling.
Gids
Het KIPAC hydraulisch botenhefsysteem versus de travellift
Er bestaat veel verwarring tussen het hydraulisch botenhefsysteem en de travellift, terwijl het twee verschillende dingen zijn. Wie de boot uit het water haalt, doet er goed aan het onderscheid te kennen, zeker bij de keuze van een leverancier of jachthaven.
Een travellift is een grote rijdende portaalkraan die eigendom is van de scheepswerf of jachthaven. De werf bedient de travellift en gebruikt hem om boten over een dok uit het water te tillen en naar de stallingsplek te rijden. Een travellift is dus een machine van de werf en geen product dat KIPAC maakt of levert.
Het KIPAC hydraulisch botenhefsysteem is wel een eigen KIPAC-product. Het is ontworpen om een boot gecontroleerd en gelijkmatig op te tillen, zodat de last voorspelbaar verdeeld blijft en de romp niet ongelijk wordt belast. Het systeem werkt samen met de bootbokken en kielsteunen uit hetzelfde KIPAC-assortiment, zodat het optillen en het ondersteunen op elkaar zijn afgestemd.
Voor een jachthaven of scheepswerf die zelf in materieel investeert, kan een hydraulisch botenhefsysteem een doordachte aanvulling zijn op de bestaande haul-outmethoden. Voor de individuele booteigenaar gaat het er vooral om dat de boot, ongeacht de hijsmethode, daarna op betrouwbare bootbokken belandt.
KIPAC is een CE-gecertificeerde fabrikant uit Kroatië, binnen de EU, met bootbokken, kielsteunen en het hydraulisch botenhefsysteem in het assortiment. Of u nu kiest voor slipway, kraan of travellift om de boot uit het water te halen, met de juiste ondersteuning daarna staat uw boot de hele winter stabiel en veilig op de wal.
Checklist
Kernaandachtspunten
Reken met het volledige stallingsgewicht inclusief motor, brandstof en uitrusting, niet met het leeggewicht uit de brochure. Hierop stemt u de hijsmethode en het draagvermogen af.
Een platte motorboot of RIB kan vaak via een slipway, maar een zware zeilboot met kiel vraagt een kraan, travellift of hydraulisch botenhefsysteem met correcte ondersteuning.
Leg de banden onder de bedoelde steunpunten zodat de boot horizontaal en in balans hangt. Voorkom schade aan roer, schroefas en doorvoeren.
Vang de boot meteen na het hijsen op met bootbokken op het juiste gewicht. Plaats de bokken onder stevige delen van de romp, nooit onder dunne panelen.
Bij een zeilboot draagt de kiel het meeste gewicht. Een kielsteun onder de kiel zorgt dat de zijkantbokken alleen stabiliseren en de boot stabiel blijft staan.
Materieel
Gerelateerd KIPAC-materieel
Apparatuur voor heffen en gecontroleerde behandeling op de werf.
BEKIJK MATERIEEL →Wagens voor het verplaatsen en positioneren van boten in werkplaatsen en havens.
BEKIJK MATERIEEL →Verstelbare ondersteuningssystemen voor motorjachten in droge opslag.
BEKIJK MATERIEEL →Ondersteuningssystemen voor zeilboten in combinatie met kielondersteuning.
BEKIJK MATERIEEL →FAQ
FAQ
Een slipway met eigen trailer of dolly is meestal de goedkoopste methode, omdat u geen kraanbedrijf hoeft in te huren. Het werkt vooral voor lichtere boten met een ondiepe of platte romp. Voor zware boten of boten met een diepe kiel zijn een kraan of travellift veiliger, ook al kosten die meer.
Meestal niet goed. Een zeilboot met vaste kiel is zwaar en heeft een diep zwaartepunt, waardoor de trailer ver onder water moet en de kiel het hellende vlak slecht afkomt. Een mobiele kraan, travellift of hydraulisch botenhefsysteem met correcte ondersteuning is voor zo'n boot de veiligere keuze.
Plaats de hijsbanden onder de daarvoor bedoelde steunpunten van de romp, vaak aangegeven door de werf of in de bootdocumentatie. Zorg dat de boot horizontaal en in balans hangt rond het zwaartepunt. Verkeerd geplaatste banden kunnen het roer, de schroefas of doorvoeren beschadigen.
Een travellift is een rijdende portaalkraan die eigendom is van de scheepswerf of jachthaven en door de werf wordt bediend. Het is geen KIPAC-product. Het hydraulisch botenhefsysteem is wel een eigen KIPAC-product dat de boot gecontroleerd en gelijkmatig optilt en samenwerkt met de KIPAC bootbokken en kielsteunen.
Zet de boot meteen op een set bootbokken die op het juiste gewicht zijn berekend, zodat hij niet kan kantelen of verzakken. Plaats de bokken onder stevige delen van de romp. Voor een zeilboot met kiel gebruikt u daarnaast een kielsteun onder de kiel om het gewicht te dragen.
Dat hangt af van de lengte en het gewicht van de boot: zwaardere en langere boten vragen meer bokken. KIPAC levert bootbokken voor draagvermogens van 1 tot 40 ton. Voor zeilboten komt daar een kielsteun bij, zodat de zijkantbokken alleen stabiliseren en niet het volledige gewicht dragen.
